انقلاب اسلامي ايران يک انقلاب سياسي و فرهنگي با يک ايدئولوژي ديني‌ و فراملي‌ است کـه بازتاب آن در ديگر‌ جوامع‌ به‌ ويژه در کشورهاي همسايه امري اجتناب‌ناپذير و حتمي‌ است‌. در مقدمه قانون اساسي آمده است: قانون اساسي با توجه به محتواي اسلامي‌ انقلاب‌ ايران که حرکتي براي پيروزي‌ تمامي‌ مستضعفين بر‌ مستکبرين‌ بود‌ زمينه تداوم اين انقلاب را در‌ داخل‌ و خارج فراهم مي‌کند. به ويژه در گسترش روابط بين‌الملل با ديگر جنبش‌هاي‌ اسلامي‌ و مردمي مي‌کوشد تا راه تشکيل امت‌ واحد جهاني را هموار‌ کند‌ و استمرار و مبارزه در نجات ملل‌ محروم‌ و تحت ستم در تمامي جهان قوام يابد.

در حقيقت، اين انقلاب براي تحقق و احياي دوباره اسلام در جامعه ايران آغاز شد‌ و هدف‌ اصلي آن، احياي فرهنگ معنوي اسلام‌ بود‌. با‌ مراجعه‌ به‌ آنچه انقلابيان و افرادي‌ که‌ در به وجود آوردن آن نقش مهمي داشتند، مي‌توان به اين نکته مهم دست يافت.

در ادامه به بیان دیدگاه های محققان اندیشکده های جامعه الصطفی(ص) اشاره می شود:

دکتر محسن محمدی پژوهشگر پژوهشکده مطالعات منطقه ای با بیان این که وقوع انقلاب اسلامي‌ ايران با گفتمان اسلامي­- مردمي بر محوريت دين‌گرايي همه‌جانبه، عدالت و سلطه‌ستيزي، توانست تحولات و معادلات نظام جهاني و منطقه‌اي (خاورميانه) را تحت تأثير خويش قرار دهد گفت: انقلاب اسلامي ايران با الگوي حکومت ديني‌ خويش بر محور ارزش‌هاي اسلامي و سياست خارجي عدالت‌محور و استکبارستيز، ارزش‌ها و الگوي دو ايدئولوژي مسلط بر نظام جهاني، يعني ليبراليسم و مارکسيسم را به چالش کشيد.

وی افزود: وقوع‌ انقلاب اسلامي در ايران يک اتفاق عظيم و به قول رابين رايت تحليل‌گر آمريکايي انقلاب‌ کبير بوده ، اين انقلاب با توجه به بعد مذهبي‌ و ديني خود که رنگ‌ و صبغه‌ فرهنگي به آن داده است، بازتاب وسيعي در جهان، به‌ويژه کشورهاي اسلامي و حتي کشورهاي غيراسلامي داشته است. به طوری که بررسي ميزان تأثير انقلاب اسلامي ايران در کشورهاي ديگر، همواره يکي از دغدغه‌هاي‌ مهم انديشمندان سياسي بوده است.

دکتر رضا لک زایی کارشناس انقلاب اسلامی در این میزگرد تخصصی گفت: یکی از دستاورهای مهم انقلاب اسلامی این بود که توانست دین را عرصه زندگی دنیوی انسان معاصر برگرداند. دستاورد مهم دیگر هم این بود که این انقلاب مردمی و دینی توانست اومانیسم و سکولاریسم را که در واقع بنیاد و جوهره مدرنیته را تشکیل میدهند به چالش بکشد.

وی بیان داشت: این انقلاب عظیم، دست‌آوردهای فراوانی در داخل و خارج از کشور داشته و سالها طول می کشد تا همه آثار و نتایج این پدیده الهی آشکار و مورد تحلیل قرار گیرد.

پژوهشگر پژوهشگاه بین المللی المصطفی(ص) افزود:  انقلاب ما علاوه بر دست آورد های بین المللی دارای دست‌آورد های ملی فراوانی در ابعاد سیاسی، اجتماعی ، فرهنگی و اقتصادی بود و با گذشت چهار دهه از پیروزی انقلاب کبیر اسلامی، شاهد دست آورد های مهم و راهبردی در موضوعات و سطح های مهم و بنیادی  هستیم که حرکت به سمت اتکای به تولیدات ملی یکی از این دست آورد ها است.

 در ادامه دکتر مرتضی اشرافی دبیر اندیشکده اوراسیا و بالکان با بیان این که با شکل گیری انقلاب اسلامی و تأسیس حاکمیت جمهوری اسلامی در ایران، حکومت انقلابی، «غیر» خود و به ویژه قدرت‌های بزرگ را بیگانگانی سلطه‌جو تعریف کرد که در رأس آنها آمریکا و شوروی قرار داشت و در میان آنها از آمریکا به عنوان شیطان بزرگ یاد شدبیان داشت: انقلاب اسلامی ایران هم در جهت مقابله با رژیم پهلوی بود و هم در جهت تعارض با منافع آمریکا در ایران و منطقه قرار داشت، لذا از همان ابتدای انقلاب، روابط ایران و آمریکا تیره شد و دیپلمات‌های آمریکایی از ایران فرا خوانده شدند.

وی افزود: با سقوط حکومت پهلوی و حذف و حاکمیت مطیع ایالات متحده  در ایران، آنچه گفتمان انقلابی حاکمیت جدید برآمده از دل مردم بیان می‌کرد با منافع آمریکا در ایران دوران جدید تعارض داشت. نگاهی به سطح روابط ایران و آمریکا در قبل از انقلاب گویای این واقعیت بود. 

دکتر مرتضی اشرافی ادامه داد: برای مثال، در حالی که در سال 1972 تعداد آمریکاییان مستقر در تهران 9087 نفر بود، این تعداد در سال 1978 به 53941 نفر می‌رسید، و از طرفی حجم روابط تبلیغاتی ایران و آمریکا از سال 1970، فروش سالیانه یک میلیارد و هشتصد میلیون دلار اسلحه به ایران بود که در عرض 6 سال پایانی، به دوازده میلیارد و یکصد میلیون دلار رسید. 

 

دکتر جمال اشرفی کارشناس تاریخ اسلام و عضو پژوهشکده مطالعات منطقه ای در این میزگرد علمی با بیان این که اگر قصد ورود به دست آورد های انقلاب اسلامی را داریم، بهتر است از دریچه نسل جوان نیز به این دست آورد ها نگاه کرد گفت: بعد از 4 دهه که از انقلاب اسلامی می گذرد،باید به نسل جوان  که نسل انقلاب اسلامی هستند و تربیت شده در دوران بعد از پیروزی شکوهمند انقلاب اسلامی می باشند، پرداخته شود.

وی با بیان دست آورد های انقلاب اسلامی ادامه داد: یکی از مهم ترین دست آورد های انقلاب اسلامی ایران، این بود که تشیع را وارد حیات سیاسی و اجتماعی جامعه جهانی کرد. تشیع در عرصه جهانی به شکل بی بدیل با انقلاب اسلامی ایران همراه بوده و همواره با واکنش هایی از طرف مخالفین خود خصوصا وهابیت که با گسترش اسلام ناب محمدی(ص) مخالف هستند،روبرو بوده است.با این حال تشیع و معارف اصیل اسلامی و اهل بیت(علیهم السلام) توانسته بعد از انقلاب اسلامی ایران، در همه جا نمود و بروز پیدا کند و  در این راستا به اسلام ناب و واقعی و دوستداران اهل بیت(ع) هویتی تازه ببخشد.

دکتر محمد مهدی بهداروند پژوهشگر انقلاب اسلامی نیز در میزگرد تخصصی دستاوردهای 40 ساله انقلاب اسلامی ایران، با اشاره به این که در خصوص نظریه های  انقلاب اسلامی کارهای فراوانی شده که به منشاء و ریشه های انقلاب اسلامی پرداخته اند، اما با این حال درمورد بازتاب و دست آورد های انقلاب اسلامی کار های جدی کمتری صورت پذیرفته است، اظهار داشت: بیان دست آورد های انقلاب ارتباط مستقیمی با تعریفی که ما از انقلاب داریم، مربوط می شود.

وی افزود: در مهمترین تعریفی که به انقلاب ما نیز مربوط می شود: انقلاب  باعث تغیر ساختار و مواضع قدرت به سمت دین است که انقلاب اسلامی ایران نیز بر همین اساس می باشد و در سطوح ملی، منطقه ای و جهانی ، موجی اجتماعی را به راه انداخت که بازخورد مستقیم انقلاب اسلامی ایران بود.

پژوهشگر پژوهشگاه بین المللی المصطفی(ص) با بیان اینکه در  دوران پهلوی، دین حضور اجتماعی نداشت، ادامه داد: بعد از انقلاب اسلامی هر اتفاق و رخداد سیاسی که رخ می دهد، به انقلاب ما نگاه می کند و تصمیم ایران در راهبرد ها و تاکتیک های آنها تاثیر گذار است.

دکتر محمد مهدی بهداروند بیان داشت: دست آورد های انقلاب اسلامی ما 4 گانه می باشد، به عبارت دیگر دست آورد های انقلاب اسلامی ایران را می توان در ابعاد سیاسی، فرهنگی، اقتصادی و دفاعی-امنیتی بررسی نمود که سایر دست آورد ها نیز زیر مجموعه این دسته بندی می باشند که البته شامل دست آورد های ملی، منطقه ای و بین المللی هم می شود.

وی دستآورد ملی انقلاب اسلامی را ایجاد حکومت اسلامی دانست و گفت: دست آورد منطقه ای و بین المللی انقلاب اسلامی نیز در صدور انقلاب اسلامی می باشد که نمود عینی ان بیداری اسلامی در منطقه می باشد؛ همچنین به هم خوردن نظم قدرت منطقه ای به نفع دین و تشیع را نیز می توان از دست آورد های منطقه ای و بین المللی انقلاب اسلامی ایران برشمرد.

پژوهشگر انقلاب اسلامی سومین دست آورد را تمایل و اشتیاق جامعه جهانی به دین خصوصا اسلام دانست و افزود: افزایش تمایل افراد جامعه جهانی به دینداری حتی مسیحیت، یکی از ظرفیت های مهم و اساسی انقلاب اسلامی می باشد که در کنار افزایش تمایل و اشتیاق تعداد بی شماری از جامعه جهانی به سمت دین اسلام، سایر ادیان الهی خصوصا مسیحیت را نیز در زیر سایه حمایتی خود قرار داده است، این مساله باعث شده تا دشمن در شرق و غرب عالم، با پی بردن به ظرفیت های بین المللی انقلاب اسلامی، همواره علیه نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران موضع گیری نموده و موانع بیشماری را از جمله تحریم های اقتصادی بر سر راه انقلاب اسلامی ایران قرار می دهند.

سید محمد حسن دانش کارشناس مسائل سیاسی  نیز در این میز گرد علمی با بیان این که پیروزی شکوهمند انقلاب اسلامی دهه 40 سالگی خود را پشت سر می گذارد، گفت: این انقلاب پدیدهای الهی و مبارکی بود که نور امید را در دل مسلمانان و مستضعفان عالم و دینداران و حق طلبان جامعه جهانی روشن کرد. بازخوانی برخی دست آوردهای انقلاب باعث می شود تا برخی نینگارند که  این انقلاب به سادگی به بار نشسته و لذا در حفظ آن کوشاتر باشند.

وی با اشاره به علت اصلی عقب ماندگی برخی جوامع گفت: علت اصلی عقب ماندگی مسلمانان جهان، در سرسپردگی و وابستگی حکومت های آنها به استکبار شرق و غرب است و راه رهایی از این عقب ماندگی، کسب استقلال است، انقلاب اسلامی ایران با پیروزی شکوهمند خود، در مرحله اول ملت ایران را از یوغ استبداد ستم شاهی نجات داد و در مرحله بعد، چراغ امیدی شد برای هدایت سایر مسلمانان جهان برای رهایی از ظلم و استبداد حکمت های خودکامه و وابسته به شرق و غرب که بیداری اسلامی نمود عینی این راهما و هدایت گری انقلاب اسلامی در سایر جوامع مسلمان می باشد.

کارشناس مسائل سیاسی افزود: با نگاهی کلی به نقشه سیاسی جهان می بینیم که بعضی از کشورها فرمانده و برخی فرمانبر هستند. در کشور ما نیز قبل از انقلاب اسلامی، این وضع حاکم بود. غرب و به خصوص شیطان بزرگ با تاراج منابع اقتصادی ما به شکل های گوناگون جامعه ایران را به صورت مستعمره درآورده بودند، اما ملت ایران به رهبری حضرت امام خمینی(ره) تصمیم قید و بندهای بندگی را پاره کند و استقلال سیاسی، اقتصادی، علمی، فرهنگی و فکری خود را به دست آورد و الگویی برای سایر ملت های جهان در آزادگی و استقلال باشد.

دکتر هادی کیانپور مسئول امور اندیشکده های پژوهشگاه بین المللی المصطفی نیز در این میزگرد علمی  گفت: انقلاب اسلامي ايران‌، با‌ بـه‌مرکزآوردن‌ مبارزه‌ با‌ استکبار‌ و سلطه جهاني، در تحولات جهاني، به‌ويژه جهان اسلام و خاورميانه، تأثير زيادي داشت. محوريت اسلام در ارزش‌ها و الگوي ديني انقلاب اسلامي ايران، توانست نظر جنبش‌ها ونهضت‌هاي رهايي‌بخش در‌ منطقه و گروه‌هاي اسلام‌گرا مانند نهضت آزادي‌بخش فلسطين (ساف) و اخوان‌المسلمين را به خود جلب کند.

وی اظهار داشت: آنچه انقلاب اسلامي را از‌ ساير‌ انقلاب­ها متمايز ساخته است، وجه فرهنگي و جنبه نرم­افزارگرايانه آن است که تجلي قدرت نرم انقلاب اسلامي ايران و از جمله شاخص­هاي اصلي قدرت ملي جمهوري اسلامي ايران مي‌­باشد‌. بر پايه همين قدرت نرم انقلاب اسلامي بود که امکان ساقط شدن بنيان­هاي قدرت سخت­افزاري قدرتمندترين رژيم خاورميانه و به چالش کشيده شدن سلطه سلطه­گران جهاني فراهم‌ گرديد‌.

 دکتر محسن محمدی نیز در ادامه میزگرد تخصصی دستاوردهای 40 ساله انقلاب اسلامی ایران، با بیان این که انقلاب اسلامي به واسطه ماهيت فراملي و اسلامي از يک سو و موقعيت ژئوپلتيک ايران و منطقه خليج فارس از سوي ديگر، محيط اطراف و فرامنطقه‌اي خود را تحت تأثير قرار داد گفت: انقلاب ايران اولين جنبش و تحول انقلابي است که‌ بر‌ مبناي ايدئولوژي اسلامي شکل گرفت و به پيروزي رسيد. اين در حالي است که انقلاب اسلامي در دوران حاکميت سکولاريسم و عصر پايان ايدئولوژي رخ داد که نقشي براي دين و ايدئولوژي در‌ تحولات‌ سياسي منظور نمي‌شد.

وی افزود: بر این اساس مي‌توان گفت انقلاب اسلامي از جمله انقلابات منحصر به فرد و به تعبير ديگر، انقلابي يگانه مي‌باشد، به طوري که مهم‌ترين‌ و برجسته‌ترين‌ نظريه‌هاي انقلاب غرب از تحليل مناسب ماهيت و مباني آن عاجز مي‌شوند.

دکتر محسن محمدی با اشاره به اینکه آنچه تأثيرگذاري انقلاب اسلامي‌ ايران‌ بر تحولات‌ جهان اسلام را بيشتر کرده، تمايزات انقلاب اسلامي با انقلاب‌هاي بزرگ مانند روسيه و فرانسه است، اظهار داشت:  انقلاب‌ اسلامي ايران برخلاف انقلاب‌هاي ديگر، فراگيرتر (با حضور مردم وطبقات مختلف‌) و بر مبناي‌ معنويات‌ و ارزش‌هاي انساني است؛ ارزش­هايي که در انقلاب‌هاي مادي‌گرای کمونيستي روسيه و ليبراليستي فرانسه وجود ندارد.

پژوهشگر پژوهشکده مطالعات منطقه ای ادامه داد: تأثيرگذاري‌ انقلاب اسلامي ايران بر کشورهاي اسلامي‌ فرآيندي‌ دائمي و پايدار‌ بوده‌ است‌. البته‌ فراز و نشيب‌هايي در‌ اين‌ تأثيرگذاري‌ بوده، در واقع با توجه به شرايط‌ حاکم‌ بر‌ مبدأ‌ و مقصد پخش، در برخي دوره‌ها شدت وسرعت تأثيرگذاري انقلاب اسلامي افزايش و در برخي دوره‌ها یافته است.

دکتر مرتضی اشرافی دبیر اندیشکده اوراسیا و بالکان با بیان این که انقلاب اسلامی ایران، نمود و تبلور ترکیب عنصر بومی سنت شیعه و مطالبه گری حداکثری و مردم سالاری منطبق بر مدرنیته و درجهت تعالی اندیشه و عملیاتی کردن تفکرات جهان شمولی اسلامی و مبارزه با استبداد داخلی و استعمار خارجی شکل گرفت، بیان داشت: ایران بعد از انقلاب، با محیط کاملاً متفاوتی مواجه شد. انقلاب، نظم مسلط جهانی را به چالش بنیان کن فرا خواند و بحرانی بس شگرف را به کالبد نظام بین الملل تزریق کرد.

 

دکتر هادی کیان پور در پایان این میزگرد تخصصی گفت: علی رغم وجود مشکلات و کاستی های فراوان که باید به همت همه مردم ، نخبگان و‌مسئولان رفع گردد، ن به چند دستآورد مهم انقلاب اسلامی اشاره می کنم:

۱. ریشه کنی حکومت سلطنتی و پادشاهی در ایران که از سخیف  ترین و زشت ترین انواع حکومت های بشری است .

۲. برپاسازی نظام  مردمسالاری دینی که تصمیمات کلانش همگی به رأی مستقیم و غیر مستقیم مردم اخذ می شود.

۳.  ایجاد تنها نظام حاکمیتی در جهان که هم اصل حکومتش و هم قانون اساسی اش را به رفراندوم عمومی گذاشت و با اکثریت قاطع پذیرفته شد.

۳. استقلال سیاسی از جهان دو قطبی قرن بیستم و استقلال از یکجانبه گرایی امریکا در قرن بیست و یکم.

۳. تبدیل شدن از مزدور و‌ژاندارمی غرب در منطقه به قدرت مستقل منطقه ای .

۴. پذیرفته شدن در باشگاه اتمی جهان بر اساس توان بومی دانشمندان ایرانی.

۵. خودکفایی در بسیاری از محصولات راهبردی دارویی ، تغذیه ای . نظامی و صنعتی

۶. تبدیل شدن به هفدهمین اقتصاد برتر جهان علی رغم قریب به چهل سال جنگ، تحریم و دشمنی غرب و برخی همسایگان با ایران.

7. تبدیل شدن به الگوی مقاومت برای ملت های مظلوم منطقه و جهان.

8. برخورداری از امنیت پایدار و فراگیر در منطقه پر آشوب و نا امن و‌شکست دادن دشمن بزرگ منطقه ای همچون داعش.

9. جابجایی مرزهای امنیتی و‌مبارزه با دشمنان در کیلومترها دور تر از مرزهای رسمی ایران.

10. قراردادن شمشیر تهدید بر گردن دو دشمن عمده ایران و مهار آنها یعنی اسراییل توسط حزب الله و حماس و عربستان توسط انصارالله یمن.

11. ثبات سیاسی پایدار در کشور و بلوغ سیاسی مردم در برابر قانون شکنی انتخاباتی در فتنه۸۸ .

۱2. گذر از تجربه برجام و فهم و درس اموزی از اصل عدم اعتماد به دشمن برای ایرانیان و همه جوامع انقلابی.